Girişim ve istihdamda en yüksek pay hizmet sektörünün

Türkiye’de, 2025 yılında 4 milyonu aşan aktif girişimde sayı ve istihdam bakımından en yüksek pay hizmet sektörüne ait; ancak hizmet sektörünün toplam cirodaki payı daha düşük. 

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı sanayi ve hizmet istatistiklerine göre 2025 yılında aktif girişim sayısı 4 milyon 16 bin 59 seviyesine yükseldi. Bu girişimlerin yüzde 48,4’ü hizmet sektöründe, yüzde 31,6’sı ise ticaret sektöründe, yüzde 12,4’ü sanayi sektöründe ve yüzde 7,6’sı da inşaat sektöründe yer alıyor.  

2024 yılında açıklanan istatistiklere göre faal girişimlerin sayısı 3 milyon 942 bin 781 olarak yer alıyordu. Bu girişimlerin yüzde 44,4’ü hizmet sektöründe, yüzde 35,1’i ticaret sektöründe ve yüzde 12,6’sı sanayi sektöründe faaliyet gösteriyordu. 

Buna göre aktif girişim sayısında tüm sektörlerde belli oranlarda bir artış sözkonusu. 

İstihdamın çoğu hizmet sektöründe

2025 yılındaki istatistiklere göre, istihdamda hizmet sektörü toplam istihdamın yüzde 41,2’sini oluştururken sanayi sektörünün istihdam payı yüzde 26,1 oldu. Ticaret sektörünün payı yüzde 22,1, inşaat sektörünün payı ise yüzde 10,6 düzeyinde. 

Bu rakam 2024 yılında hizmet sektörü yüzde 39,2, sanayi sektörü yüzde 27,2, ticaret sektörü yüzde 23,3, inşaat sektörü ise yüzde 10,3 olarak açıklanmıştı. 

Buna göre, tüm sektörlerde istihdam düzeyinde bir artış görülüyor. 

Ciroda en yüksek pay ticaret sektörünün 

Ticaret sektörü, 2025 yılında ciroda yüzde 46,8’lik pay ile ilk sırada yer aldı. Girişimlerin en fazla yer aldığı ve istihdam payı en yüksek olan hizmet sektörünün ciro payı yüzde 17,8 iken, sanayi sektörünün ciro payı yüzde 28,5, inşaat sektörünün payı ise yüzde 6,9 oldu. 

2024 yılındaki istatistiklerde ticaret sektörünün toplam cirodaki payı yüzde 45,8 düzeyindeydi. Bu dönemde toplam ciroda hizmet sektörünün payı yüzde 16,9, sanayi sektörünün payı yüzde 30,2, inşaat sektörünün payı ise yüzde 7,1 düzeyindeydi.

Verilen tüm sektörlerin toplam cirodaki payının arttığını gösteriyor.

Üretim değerinde en yüksek değeri imalat aldı

Üretim değeri 2025 yılında imalatta 27 trilyon 886 milyar lira, ticarette 9 trilyon 134 milyar lira, inşaatta 7 trilyon 976 milyar lira, ulaştırma ve depolamada 6 trilyon 801 milyar lira, elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımında 4 trilyon 422 milyar lira olarak gerçekleşti.

Üretim değeri 2024 yılında imalatta 21 trilyon 927 milyar lira, ticarette 6 trilyon 764 milyar lira, inşaatta 5 trilyon 905 milyar lira, ulaştırma ve depolamada 4 trilyon 995 milyar lira, elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımında 3 trilyon 263 milyar lira düzeyindeydi. 

Ciroda en yüksek payı 250+ büyüklük grubunda 

2025 yılında ciro payının yüzde 34,3’ünü 250 ve üzeri çalışanı olan büyüklük grubundaki girişimler aldı. Ciro payının yüzde 25,8’ini 1-9 çalışanı olan büyüklük grubu, yüzde 19,8’ini 10-49 çalışanı olan büyüklük grubu ve yüzde 20,1’ini 50-249 çalışanı olan büyüklük grubu oluşturdu. 

İstihdamda ise yüzde 36,4’ünü 1-9 çalışanı olan büyüklük grubu, yüzde 27,0’ını 250 ve üzeri çalışanı olan büyüklük grubu, yüzde 19,6’sını 10-49 çalışanı olan büyüklük grubu ve yüzde 17,0’ını 50-249 çalışanı olan büyüklük grubu oluşturdu.

Ciro payının 2024 yılında yüzde 35,1'ini 250+ büyüklük grubu, yüzde 24,7'sini 1-9 büyüklük grubu, yüzde 19,9'unu 10-49 büyüklük grubu ve yüzde 20,3'ünü ise 50-249 büyüklük grubu oluşturdu. İstihdamda ise yüzde 36,0'ını 1-9 büyüklük grubu, yüzde 27,8'ini 250+ büyüklük grubu, yüzde 19,3'ünü 10-49 büyüklük grubu ve yüzde 16,9'unu ise 50-249 büyüklük grubu oluşturuyordu. 

Aktif girişim sayısı, üretim değeri, ciro ve istihdam arttı  

Aktif girişim sayısı 2025 yılında 4 milyon 16 bin 59 olarak gerçekleşti

Geçici sonuçlara göre 2025 yılında ciro 124 trilyon 816 milyar lira, üretim değeri 71 trilyon 351 milyar lira, faktör maliyetiyle katma değer 22 trilyon 201 milyar lira olarak gerçekleşti. Bu dönemde mal ve hizmetlerin toplam satın alışları 108 trilyon 507 milyar lira olarak hesaplandı. Toplam istihdam ise istihdamda ise 20 milyon 122 bin 817 kişi olarak gerçekleşti.   

2024 yılında aktif girişim sayısı 3 milyon 942 bin 781 olarak açıklanmıştı. Bu dönemde toplam ciro 91 trilyon 653 milyar, üretim değeri 53 trilyon 157 milyar lira, faktör maliyetiyle katma değer 15 trilyon 749 milyar lira olarak gerçekleşirken mal ve hizmetlerin toplam satın alışları 79 trilyon 836 milyar TL düzeyindeydi. İstihdam ise 19 milyon 789 bin 7 kişi olarak açıklanmıştı.    

Buna göre, 2025 yılında aktif girişim sayısında 73 bin 278, toplam ciroda 33 trilyon 163 milyar lira, toplam istihdamda ise 333 bin 810 kişilik bir artış sözkonusu. 

İmalat sanayinde düşük teknolojili girişimler 

2025 yılında imalat sanayindeki girişimlerin yüzde 54,4’ü düşük teknoloji faaliyetlerinde yer aldı. Düşük teknoloji faaliyetlerinde yer alan bu girişimler, istihdamın yüzde 47,9’unu, cironun ise yüzde 35,8’ini oluşturdu.

2024 yılı verilerinde imalat sanayindeki düşük teknolojili faaliyetlerin oranı yüzde 54,7 düzeyindeydi. Düşük teknoloji faaliyetlerinde yer alan bu girişimler istihdamın yüzde 48,5'ini, cironun ise yüzde 35,9'unu oluşturuyordu.