Türkiye’deki tüketim fiyat düzeyi ve Avrupa’daki durum

Türkiye’nin tüketim mal ve hizmetleri fiyat düzeyi Euro bazında geçen yıla göre yüzde 13,2 arttı, AB’deki en pahalı ülke İzlanda’daki artış oran ise yüzde 7 düzeyinde. 

Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) hane halkı nihai tüketim harcamalarını gösteren 2025 yılı “Satın alma gücü paritesi” verileri açıklandı. 

Fiyat düzeyi endeksi, ülkelerin ulusal para birimlerinin karşılaştırmalı olarak döviz kuruna göre alım gücünün göstergesi olarak tanımlanıyor. Bir ülkenin fiyat düzeyi endeksi, 100'den büyük ise bu ülke karşılaştırıldığı ülke grubu ortalamasına göre "pahalı", 100'den küçük ise bu ülke karşılaştırıldığı ülke grubu ortalamasına göre "ucuz" olarak niteleniyor.

Türkiye'nin 2025 yılı sonuçlarına göre tüketim mal ve hizmetlerine ilişkin fiyat düzeyi endeksi 60 oldu. Bu değer, 27 Avrupa Birliği (AB) ülkesi genelinde 100 Euro karşılığı satın alınan aynı mal ve hizmet sepetinin, Türkiye'de 60 Euro karşılığı Türk Lirası ile satın alınabileceğini gösteriyor. 

2024 yılındaki fiyat düzey endeksi yüzde 53 olarak hesaplanmıştı. Açıklanan veriler fiyat düzey endeksinde Euro bazında yüzde 13,2’lik bir artışa işaret ediyor. 

İzlanda en pahalı ülke oldu

Karşılaştırmalar, 27 AB üyesi ülke, 3 Avrupa Serbest Ticaret Birliği (EFTA) ülkesi (İsviçre, İzlanda ve Norveç), 6 aday ülkeyi (Türkiye, Kuzey Makedonya, Karadağ, Sırbistan, Arnavutluk ve Bosna-Hersek) kapsıyor. 

Ülkeler itibarıyla karşılaştırıldığında 36 ülke arasında tüketim mal ve hizmetlerine ilişkin fiyat düzeyi endeksi en yüksek ülke 174 ile İzlanda, en düşük ülke ise 55 ile Kuzey Makedonya oldu.

2024 yılında İzlanda’nın fiyat düzey endeksi 162 olarak açıklanmıştı ve bu ülke İsviçre’nin ardından en yüksek fiyat düzeyli ikinci ülke konumundaydı. Bu yılki verilerle en pahalı ülke konumundaki İzlanda’daki fiyat düzey endeksi Euro bazında yüzde 7 düzeyinde kaldı. 

Bazı ülkelerdeki artış oranları

Karşılaştırılan ülkelerin bazılarındaki fiyat düzeyinde geçen yıla göre artışa bakıldığında şöyle bir tablo ortaya çıkıyor:

 Bu tabloda Türkiye’ni fiyat düzey endeksinin 100’ün altında olmasına karşın geçen yıla göre fiyat artışlarının karşılaştırılan ülkelere göre yüksek olduğu görülüyor. 

En yüksek fiyat düzeyi kişisel ulaşım aracında oldu

Türkiye'nin tüketim mal ve hizmetleri grubuna ilişkin fiyat düzeyi endeksi alt gruplar itibarıyla incelendiğinde, kişisel ulaşım araçları endeksi 156 oldu ve bu gruba ait fiyat düzeyinin AB ülkeleri ortalamasının üzerinde olduğu görüldü. Bu rakam geçen yıl 136 olarak açıklanmıştı. 

Diğer alt gruplar bazında ise bilgi ve iletişim ekipmanları endeksi 118 oldu ve bu grupta Türkiye'nin fiyat düzeyinin diğer alt gruplara kıyasla yüksek olduğu görüldü. Geçen yıl açıklanan istatistiklerde bu alt grup yer almıyor, onun yerine “tüketici elektroniği” alt grubuna yer veriliyor. 

Buna karşılık alkollü içecekler ve tütün endeksi 59 oldu ve bu grupta fiyat düzeyinin diğer alt gruplara göre düşük olduğu gözlendi. Geçen yılki verilerde bu grubu endeksi 53 olarak yer aldı. 

Türkiye'nin fiyat düzeyi endeksi; gıda ve alkolsüz içecekler grubunda 77, giyim grubunda 62, lokanta ve oteller grubunda ise 78 olarak gerçekleşmiştir.

Alt gruplarda iki yıllık veriler ve Euro bazındaki değişim oranları şöyle: