Axios'a göre, ABD ve İran anlaşmaya vardı
ABD ile İran arasında ateşkesi uzatmak ve Tahran’ın nükleer programına ilişkin müzakereleri başlatmak amacıyla 60 günlük bir Mutabakat Zaptı üzerinde anlaşmaya varıldığı bildirildi.
İki Amerikalı yetkilinin Axios haber platformuna verdiği bilgiye göre, anlaşma, savaşın başlamasından bu yana en önemli diplomatik ilerleme olarak değerlendiriliyor.
Ancak tarafların, ABD Başkanı Donald Trump’ın nükleer taleplerini karşılayacak kapsamlı bir nihaî anlaşma için yoğun müzakereleri sürdürmesi gerekiyor.
Amerikalı yetkililer, anlaşma maddelerinin büyük ölçüde netleştiğini, ancak her iki tarafın da üst düzey siyasî onay beklediğini söyledi.
Aynı yetkililere göre, İranlı müzakereciler, daha sonra gerekli onayların alındığını bildirerek, anlaşmayı imzaya hazır olduklarını iletti. İran tarafı ise bu bilgiyi doğrulamadı.
Onay bekleniyor
Axios’a konuşan Amerikalı yetkililer, nihai taslağın Trump’a sunulduğunu, ancak Başkanın anlaşmayı hemen onaylamadığını aktardı. Bir yetkili, Trump’ın arabuluculara “birkaç gün düşünmek istediğini” söylediğini belirtti.
Trump yönetimi, daha önce de savaş sürecinde birkaç kez anlaşmaya yaklaşıldığını düşünmüş, ancak görüşmeler defalarca tıkanmıştı. Müzakereler hayatî bir aşamaya gelirken, ABD ve İran güçlerinin son 48 saat içinde Hürmüz Boğazı’nda iki kez karşı karşıya geldiği belirtildi.
Axios’un Amerikalı yetkililere dayandırdığı habere göre, taslak mutabakat kapsamında Hürmüz Boğazı’ndan geçişlerin “kısıtlamasız” olması öngörülüyor. Buna göre, İran’ın 30 gün içinde boğazdaki mayınları temizlemesi ve geçişlerden herhangi bir ücret talebinde bulunmaması ya da geçişleri, taciz etmemesi gerekiyor.
Görüşmeler sürecek
Taslakta ayrıca, ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını ve ticari gemi trafiğinin normale dönmesini sağlaması, İran’ın ise nükleer silah geliştirmeme taahhüdünde bulunması yer alıyor.
İlk 60 günlük dönemde İran’ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stoklarının akıbeti ile uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin kapsamının öncelikli müzakere başlıkları olacağı ifade edildi.
ABD’nin ayrıca yaptırımların hafifletilmesi ve dondurulmuş İran fonlarının serbest bırakılmasını görüşmeyi taahhüt edeceği, İran’ın mal ve insanî yardım erişimini kolaylaştıracak mekanizmaların da ele alınacağı kaydedildi.
