Petrol fiyatları yeniden yükseldi

Donald Trump’ın İran’a Hürmüz Boğazı’nı açması için verdiği süreyi uzatmasına rağmen arz endişelerinin yatışmaması nedeniyle petrol fiyatları bugün yükseldi.

 Uluslararası referans kabul edilen Brent ham petrolünün mayıs vadeli kontratları yüzde 1,8 artarak varil başına 109,93 dolara çıktı. 

Fiyatlar kısa süreliğine 110 doların üzerine yükseldikten sonra kazançlarının bir kısmını geri verdi. ABD tipi Batı Teksas (WTI) ham petrol ise mayıs vadeli işlemlerde yüzde 1,6 artışla 96,01 dolara ulaştı.

Fiyatlardaki artış, İran Devrim Muhafızlarının Hürmüz Boğazı’nın kapatıldığını ve geçişi zorlayan gemilere karşı sert önlemler alınacağını duyurmasından önce geldi.

Trump, dün sosyal medyada yaptığı açıklamada, “yanlış haberlerin aksine” İran ile görüşmelerin “çok iyi gittiğini” belirtti. 

ABD Başkanı ayrıca, İran’ın enerji altyapısına yönelik saldırıların 6 Nisan’a kadar durdurulacağını söyledi. Tahran’dan ise bu açıklamalara henüz yanıt gelmedi.
Trump, aynı gün kabine toplantısında İran’ın bu hafta Hürmüz Boğazı’ndan 10 petrol tankerinin geçişine ABD’ye “hediye” olarak izin verdiğini de öne sürdü.

Piyasa “gittikçe daha kırılgan”

Analistler, sınırlı sevkiyatın yeniden başlamasına rağmen petrol piyasasının genel görünümünün gittikçe daha kırılgan hale geldiği uyarısında bulunuyor.
Rystad Energy’nin baş petrol analisti Paola Rodriguez-Masiu, CNBC’ye yaptığı değerlendirmede, “Petrol piyasası Hürmüz Boğazı’ndaki aksamalara yetersiz tepki vermedi, bunları absorbe etti” dedi.

Rodriguez-Masiu, son haftalarda piyasaların dikkat çekici bir direnç gösterdiğini, bunun ise savaş öncesi arz fazlası, denizdeki ham petrol stokları ve politika kaynaklı ek arz sayesinde mümkün olduğunu belirterek, “Ancak bu tampon dönem artık sona eriyor” ifadelerini kullandı.

Bölgede tansiyon yeniden yükseldi

İran Devrim Muhafızları, yaptığı açıklamada, bölgede ABD güçlerinin bulunduğu alanlardan sivillerin uzak durmasını istedi. Uyarı, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran ile savaşın sona erdirilmesine yönelik görüşmelerin “iyi gittiğini” söylemesine rağmen geldi.

Trump, İran’a Hürmüz Boğazı’nı açması için verdiği süreyi bir kez daha uzatarak son tarihi 6 Nisan’a erteledi. ABD Başkanı, bu kararın Tahran’ın talebi üzerine alındığını ve İran’ın “anlaşma yapmak istediğini” savundu.

Ancak Tahran, çatışmayı kendi şartlarında sona erdirmek istediğini vurgularken, İsrail ve Körfez’deki hedeflere yönelik misilleme saldırılarını sürdürdüğüne işaret etti.

Devrim Muhafızlarının açıklamasında, “ABD güçlerinin bulunduğu bölgeleri derhal terk etmenizi tavsiye ediyoruz” dendi. Bu uyarı, İran ordusunun bölgede ABD askerlerinin kaldığı otelleri hedef alabileceğini belirtmesinden saatler sonra geldi.

Kuveyt, sabah erken saatlerde düzenlenen bir İHA saldırısında ana ticarî limanının zarar gördüğünü açıkladı.

Doğrudan dinî liderliğe bağlı elit Devrim Muhafızları güçleri, resmî Sepah News sitesinde Hürmüz Boğazı’nın “düşman limanlarına giden ve gelen gemilere kapatıldığını” ve geçiş yapmaya çalışan üç geminin geri çevrildiğini duyurdu.

Küresel ekonomi üzerindeki baskı artıyor

Hürmüz Boğazı’ndaki krizin enerji fiyatlarını yükseltmesi ve küresel ekonomi üzerinde kalıcı etkiler yaratma riski nedeniyle petrol ve borsa piyasalarında dalgalı bir seyir izlendi.
Japonya hükümetinin enerji krizine karşı kömür santrallerine yönelik kısıtlamaları geçici olarak kaldırmayı planladığı, Vietnam’ın ise yakıt vergisini geçici olarak düşürdüğü bildirildi.

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, G7 ülkeleri mevkidaşlarıyla görüşmeler için Fransa’da bulunurken, İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper çatışmanın “hızla” sona erdirilmesi ve İran’ın Hürmüz Boğazı’ndaki ablukasına son vermesi çağrısında bulundu. Cooper, “İran küresel ekonomiyi rehin tutamaz” dedi.

Müzakereler ve sahadaki gelişmeler

Trump’ın özel temsilcisi Steve Witkoff, İran’ın müzakereye hazır olduğuna dair “güçlü işaretler” bulunduğunu söyledi. Görüşmelerin, Pakistan aracılığıyla iletilen 15 maddelik ABD “eylem listesi” etrafında yürütüldüğü belirtildi.
İran basını ise, Tahran’ın savaş tazminatı ve Hürmüz Boğazı üzerindeki egemenliğinin tanınmasını talep ettiğini aktardı. 

Ayrıca ABD ve İsrail’in İran ile bölgedeki müttefiklerine yönelik saldırılarını durdurması çağrısı yapıldığı bildirildi.

İsrail ordusunun Tahran’daki altyapıyı hedef alan “geniş çaplı” saldırılar düzenlediğini açıklamasının ardından, başkent Tahran ile Kum ve Urmiye kentlerinde yeni saldırılar bildirildi.

İsrail muhalefet lideri Yair Lapid, savaşın ülke için ağır bir yük haline geldiğini belirtirken, ordu sözcüsü Effie Defrin güney Lübnan’da tampon bölge oluşturmak için daha fazla askere ihtiyaç duyulduğunu açıkladı.

Lübnan devlet medyası, başkent Beyrut’un güney banliyölerine yeni hava saldırıları düzenlendiğini duyururken, Hizbullah kuzey İsrail’e roket saldırısı düzenlediğini açıkladı. Bu saldırılar üzerine İsrail’de sirenler çalarken siviller sığınaklara yönlendirildi.