İngiltere izin verdi, İran füze fırlattı

İran, Hint Okyanusu'nun ortasında bulunan ABD-İngiltere ortak askeri üssü Diego Garcia'ya iki adet orta menzilli balistik füze fırlattı. 

Wall Street Journal gazetesinin Amerikalı yetkililere dayanarak yayınladığı habere göre, füzelerin hiçbiri üsse isabet etmedi, ancak bu hamle İran'ın orta menzilli balistik füzeleri ilk kez operasyonel olarak kullanması ve Ortadoğu'nun çok ötesine uzanarak ABD çıkarlarını tehdit etme yönünde önemli bir girişim olarak değerlendirildi.

Haberde, füzelerden birinin hedefi vurmada başarısız olduğu ve diğerine de bir ABD savaş gemisinden SM-3 önleme füzesi fırlattıldığı belirtildi. Ancak yetkililer füzenin vurulduğunu teyit edemedi.

İran'ın yaklaşık 4.000 kilometre uzaklıktaki Diego Garcia'yı hedef alması, füzelerinin Tahran'ın daha önce kabul ettiğinden daha geniş bir menzile sahip olduğu ve askeri dengeleri tartışmaya yeniden açacağı şeklinde değerlendiriliyor. Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi geçen ay, İran'ın füzelerinin menzilini kasıtlı olarak 2.000 kilometreyle sınırladığını söylemişti.

Britanya Hint Okyanusu Toprakları’ndaki Diego Garcia adası, ABD'nin bombardıman uçakları, nükleer denizaltıları ve güdümlü füze destroyerlerini barındırdığı stratejik savunma sağlayan bir üs.

Britanya Hint Okyanusu Toprakları, Hint Okyanusu'nun ortasında, Chagos Takımadaları'nı kapsayan ve Birleşik Krallık'a bağlı denizaşırı bir bölge. İngiltere, bu toprakların egemenliğinin Mauritius'a devredilmesi için görüşmelerde bulunurken, adadaki ABD-İngiltere askeri üssünü korumak için uzun vadeli bir kira sözleşmesini de müzakere ediyordu. ABD Başkanı Donald Trump ve bazı Cumhuriyetçi milletvekilleri buna karşı çıkıyor.

İngiltere, ABD’nin üslerini kullanmasına izin verdi

İngiltere hükümeti, Cuma günü, Hürmüz Boğazı’ndaki gemileri hedef alan İran füze tesislerini bombalamak amacıyla ABD’nin İngiliz üslerinden operasyonlar düzenlemesine izin vereceğini duyurdu.

Downing Street sözcüsü, bakanlar toplantısında, Başbakan Keir Starmer'ın ABD'nin savunma operasyonları için İngiliz üslerini kullanmasına ilişkin anlaşmasının, “Hürmüz Boğazı'ndaki gemilere saldırmak için kullanılan füze üslerini ve kapasitelerini zayıflatmaya” yönelik eylemleri de içerdiğini “onayladıklarını” söyledi.

Downing Street, “Bakanlar, Birleşik Krallık'ın bu çatışmaya yaklaşımının temelindeki ilkelerin aynı kaldığını teyit ettiler: Birleşik Krallık, halkımızı, çıkarlarımızı ve müttefiklerimizi savunmaya, uluslararası hukuka uygun hareket etmeye ve daha geniş çaplı bir çatışmanın içine çekilmemeye kararlıdır” açıklamasını yaptı. 

Sözcü, Birleşik Krallık'ın Hürmüz Boğazı'ndaki gemiciliği korumak için “uygulanabilir bir plan” geliştirmek üzere ortaklarıyla hâlâ çalıştığını söyledi. Şu ana kadar herhangi bir öneriye ilişkin ayrıntılar çok az.

İran çatışmasının başlangıcından bu yana Starmer, Birleşik Krallık'ın ABD tarafından dikte edilmeyen kendi yolunda ilerlediğini vurgulamaya özen gösterdi. Böylece, Birleşik Krallık'ın, ABD bombardıman uçaklarının Boğaz'daki ticari gemileri hedef alan İran füze üslerini vurmak için iki İngiliz üssünü kullanabileceğini ilk kez teyit etti. 

Daha önce İngiltere, ticari gemilerden bahsetmeden, ABD'nin Körfez'deki müttefiklerini hedef alan İran füze üslerini vurmak için üslerini kullanabileceğini söylemişti.

Downing Street yetkilileri Cuma gecesi, deniz taşımacılığının savunulmasının, Starmer'ın 1 Mart'ta kabul ettiği ABD ile mevcut işbirliği kapsamına girdiğini ısrarla belirtmişti. Başbakan, bu yetki alanını defalarca “spesifik ve sınırlı” olarak nitelendirmiş ve bunun yalnızca “savunma” amaçlı olduğunu vurgulamıştı.

Amerikan bombardıman uçakları tarafından kullanılan iki İngiliz üssü, İngiltere'deki RAF Fairford ve Hint Okyanusu'ndaki Diego Garcia'dır.

Bu karar, Starmer'ı, İngiltere'nin İran'la ABD-İsrail savaşına dahil olması konusunda eleştirenlerin yeniden baskısı altına sokacak. Starmer, bu açıklamaya rağmen, İngiltere'nin daha geniş çaplı bir çatışmanın içine çekilmediğini ısrarla savunmaya devam ediyor.